Rob Hurenkamp, Mazars: ‘Je vindt in Thailand snel een gat in de markt, maar ook valkuilen’

Rob Hurenkamp is managing partner van accountantskantoor Mazars in Bangkok, geïntegreerd in het wereldwijde Mazars-netwerk van accountants en bedrijfsadviseurs. (En in z’n vrije tijd een ondernemende boer.)

Samen met inmiddels 6 partners en 200 medewerkers bedient hij zo’n 600 middelgrote en grote – veelal internationale – klanten vanuit het hart van Bangkoks Central Business District:

De Empire Tower, het omvangrijkste en met 62 verdiepingen ook hoogste kantorencomplex van de Thaise hoofdstad.

Het is een locatie die indruk maakt. ‘Maar we zitten heel bescheiden slechts op de 12de, knipoogt hij. ‘Hollandse zuinigheid!’

De Mazars-kantoorzalen liggen verspreidt over de hele verdieping van de in elkaar overlopende Tower-gebouwen. Elke keer als daar ergens een bedrijf vertrekt, blijkt Rob net na te denken over uitbreiding van het aantal vierkante meters.

‘Dat maakt ons een interessante huurder, die je niet de hoofdprijs vraagt.’

Sponsor NVT en MKB, bestuurslid NTCC

Om een verkeerde indruk te voorkomen: Wie hem kent, weet dat hij allesbehalve een Hollandse kniepert is.

Hij begint er niet zelf over, maar als sponsor ondersteunt hij de Nederlandse Vereniging Thailand en MKB-Thailand.

Hij steekt als bestuurslid ook om niet tijd in de Nederlandse Kamer van Koophandel NTCC. En hij is ook niet te beroerd om een beginnende kleine ondernemer in een gesprek op weg te helpen.

Thaise vrouwen zijn beter in geldzaken dan mannen

Rob Hurenkamp (selfmade man, Twello 26 februari 1970) leidt ons met gepaste trots rond door het bedrijf waar hij in 2007 als partner begon.

We constateren dat er – anders dan bij accountantsbedrijven in Nederland – nagenoeg alleen vrouwen werken.

In Thailand is accountancy traditioneel een vrouwenberoep, weet hij.

‘En iedereen die in het Land van de Glimlach woont en werkt, ziet ook zelf dat Thaise vrouwen bij geldzaken een stuk accurater zijn dan mannen. Toch? De jongens zijn meer van sales en marketing.’

Als baas op zaal als onderdeel van collectief

Net als zijn partners – verantwoordelijk voor divisies als belastingadvies, boekhouding, controle, vergunningen – zit hij zelf ook ‘op zaal’.

Hij heeft geen eigen kantoor, maar een afgeschut bureautje op de centrale afdeling. Niet om kosten te besparen, maar om de organisatie optimaal aan te sturen. Zie foto: In overleg met enkele stafleden.

‘Thai opereren anders dan wij niet individualistisch, maar als collectief. Van oudsher zijn ze ook hiërarchisch. Toch is er wat aan het veranderen. Jonge Thai met een universitaire opleiding zeggen nog steeds ja als de baas voorstelt naar links te gaan. Maar in de praktijk neigen ze als groep dan toch naar rechtsaf.’

Hij wil daarom als baas nadrukkelijk onderdeel zijn van het collectief. ‘Ik praat met iedereen. Om te horen wat er speelt. Om besluiten toe te lichten. Om kennis over te dragen. Om respect te verdienen.’

Kijk je neer op Thais personeel, delf je het onderspit

Andersom noemt hij ook respect voor je Thaise werknemers extreem belangrijk.

Uiteindelijk delf je het onderspit als je als buitenlandse ondernemer neer kijkt op je personeel.

Hij is het oneens met opmerkingen dat Thaise werknemers niets willen begrijpen. Lui zijn. Niet meedenken. Geen initiatief tonen. ‘Maar als dat al zo zou zijn, is het aan de ondernemer dat om te buigen.’

‘Als je begrip hebt voor de Thaise cultuur zijn hier strakke, florerende bedrijven op te bouwen. Er zijn genoeg Nederlanders hier die tonen dat dit kan.’

Investeer je in Thai, investeer je in Thailand

Jonge Thai die nu van de universiteit komen, zijn volgens hem veel gemotiveerder dan een paar jaar geleden.

‘Ze zijn ook veel kritischer. Door kennis die ze via internet vergaren. Hun scope is veel breder dan die van hun ouders. Ze verdienen het dat je ze uitdaagt. Dat je ze cursussen laat volgen. Dat je tijd in ze steekt. Dat je ze laat meedenken. Daarmee investeer je niet alleen in deze mensen, maar ook in het land dat jou als ondernemer zoveel kansen biedt.’

Nederlanders hebben Thailand veel te bieden

Hij denkt dat goede Nederlandse ondernemers Thailand meer te bieden hebben dan een effectief personeelsbeleid.

‘Op tal van terreinen hebben we inventiviteit en kwaliteit te bieden. Zowel organisatorisch als qua producten die we leveren. De Thai verdienen steeds meer en stellen hogere eisen aan wat ze kopen. Maar ook qua export zijn nieuwe initiatieven nodig om de Thaise economie verder te ontwikkelen.’

Boerenbedrijfjes basis Thaise economie

Vanuit de Mazars-vergaderzaal – waar hij zijn gasten ontvangt – ziet hij in de diepte de skytrain de scherpe bocht maken naar het drukke station Chong Nongsi.

Maar ter verduidelijking van zijn verhaal over hoe belangrijk Nederlandse ondernemersgeest voor Thailand kan zijn, geeft hij ons een inkijkje in de oude basis van de Thaise economie – de kleine boerenbedrijfjes ver van de stad.

Hij neemt hij ons even mee terug naar het land van zijn schoonfamilie in het rurale landsdeel Isaan, waar hij ons eerder rondleidde.

Met rijst geen droog brood te verdienen

Hurenkamp – de zoon van een metselaar en een zorgzame alfahulp, die naar de Heao wilde ‘omdat je via economie de wereld positief kunt beïnvloeden’ – zit in z’n vrije tijd het liefst op de tractor in Nong Bua Lamphu – een provincie in Isaan, niet ver van de Laotiaanse grens.

Zijn schoonouders verbouwden hier eerst alleen rijst. Maar daar was – om een Hollandse uitdrukking te gebruiken – geen droog brood mee te verdienen.

Op zijn initiatief en dat van zijn vrouw Pensri groeit op de 15 hectare nu ook suikerriet en het voor varkensvoer bestemde tapioca.

Het bedrijfje is een echte farm geworden, zegt hij blij. Hij neemt ons mee in zijn pick-up en rijdt dwars door de suikerrietvelden.

Op Hollandse klompen in Thais suikerrietveld

Het karrenspoor is nog drassig van de regen. Op z’n Hollandse klompen stapt hij uit en loopt naar de metershoge suikerrietstengels.

Binnen een paar seconden staat het zweet op z’n voorhoofd. De zon brandt flink. Hij trekt een stengel uit de grond en snijdt die vakkundig af. Best een intensieve klus.

‘Ondanks dat ik geen groene vingers heb, vind ik het machtig mooi om me hiermee bezig te houden. En om heel voorzichtig en met alle respect het bedrijf economisch gezond te maken.’

Thai leerden niet om planmatig te werken

Hij heeft er net een groot nieuw huis laten bouwen. Voor hem en zijn vrouw. Maar – zo hoort dat in Thailand – ook voor haar ouders. En voor twee nichtjes die er door hun grootouders worden opgevoed. Lachend: ‘Verder is het natuurlijk een zoete inval.’

‘Als we hier zijn proberen we op z’n Nederlands planmatig te werken. Dan zie ik dat op een bepaalde plek de suikerriet niet goed groeit en stel ik voor daar tapioca te verbouwen. Je ziet mensen zich afvragen waar ik me druk om maak. Thaise boeren hebben nooit geleerd om bedrijfsmatig te werken. Maar als ze uiteindelijk zien dat je zo meer verdient, zijn ze enthousiast.’

Typisch Thais onderhoud varkens en tractoren

‘We zijn ook met planmatig varkens fokken begonnen. Dan heb ik het dus niet over meer dan een paar scharrelvarkens die overal hun kostje vinden. Daar moesten we mee stoppen. De dieren kregen of te weinig of te veel eten. Dat was een ramp.’

De verbouw van suikerriet gaat beter. Dat komt ook door de aanschaf van machines, zoals een paar kleine tractoren. Keurig naast elkaar geparkeerd onder een afdak.

Over het onderhoud van de voertuigen is hij minder te spreken.

‘Typisch Thais’, lacht hij als een boer met kiespijn. ‘Niet meteen repareren, maar laten staan tot je het weer nodig hebt en dan tot de conclusie komt dat het niet werkt.’

‘Wil de elite echt dat boeren het beter krijgen?’

Hollands ondernemerschap leidt moeizaam maar zichtbaar tot resultaat. Ook op het boerenbedrijf. Maar voor de hele agrarische bedrijfstak in Thailand ziet hij het somber in.

‘De overheid zegt ook te willen dat boeren meer en beter produceren. Maar als al subsidie wordt verstrekt, moeten daarmee eerst oude schulden worden afgelost. En dan moet ook nog geld overblijven om van te leven.’

‘Het is een vicieuze cirkel. Je moet het veel radicaler aanpakken. En om te beginnen alle schulden saneren.’

‘’Maar de vraag is of de Thaise elite echt wil dat de grote groep boeren het beter krijgt – 1 procent van de Thai heeft 58 procent van de rijkdom in handen, dat staan ze niet graag af.’

Thailand heeft nog gaten in de markt

Zijn advies aan Nederlandse ondernemers: Als je een goed idee hebt, een plan van aanpak, Europese ervaring en voldoende geld om te investeren kun je in Thailand heel goed boeren. Ook als 1- of 2-persoonsbedrijf.

‘Je kunt hier meer geld verdienen dat in Nederland, omdat het gemakkelijk is een gat in de markt te vinden dat bij ons al lang is gevuld.’

Hij wijst op de keten van meer dan 100 B-Quik autowerkplaatsen van Henk Kiks, die voorzag dat in Thailand het aantal auto’s blijft groeien en behoefte is aan meer service.

En op de slim via lease te financieren en dus betaalbare Europese kwaliteitslasers van Marcel Canters.

Of het succes van Mascotte op het Thaise platteland, dankzij de Hollandse verkoopervaring van Martien Vlemmix.

Bedrijf in Thailand: 50.000 euro nodig voor opstart

Maar, waarschuwt hij, je kunt hier als ondernemer ook vreselijk onderuitgaan.

‘En dan ben je op z’n minst de 50.000 euro kwijt die je alleen al nodig hebt om de boel op te starten – dus los van de bedrijfskosten. Dat risico moet je willen lopen. En je moet voldoende geld en wilskracht hebben om toch door te gaan als het mis gaat.’

Met hoofd tegen muur bonzen van ellende

Alles is anders hier, benadrukt hij. ‘Dat maakt dat er veel valkuilen zijn. En tegenwerking.’

Dat begint al bij het openen van een bankrekening, omdat je opeens een extra formulier moet hebben. En zo gaat dat bij elke vergunning. ‘Ik maak mee dat mensen bellen omdat ze bij wijze van spreken bij de bank met hun hoofd tegen de muur staan te bonzen van ellende. Als het echt zo erg is, komen we er direct aan.’

Je weet in Thailand niet waar je aan toe bent

Denk ook niet dat als je een rekening hebt, het geld snel binnen komt. ‘In Nederland ga je de vergaderzaal in, spreek je over de verkoop van je product en als je naar buiten komt weet je waar je aan toe bent. Nou, hier weet je niets. En de volgende keer ook nog niet. Dat vraagt om geduld en voldoende financiële middelen om het uit te zingen.’

Grootste probleem is het vinden van een Thaise partner om je bedrijf legaal op te zetten. Je kunt als buitenlander in Thailand veelal geen meerderheidsaandeelhouder zijn van je eigen bedrijf.

‘Je zit altijd aan een Thai vast. Het vinden van een goede is een lastige klus, waar de ondernemer zelf voor verantwoordelijk is.’

Voor dat de zoektocht begint, kan de Mazars-klant wel voor algemeen advies bij hem terecht.

‘Zo wijs ik er altijd op dat het belangrijk is dat ondernemer en partner gelijkwaardig zijn, elkaar begrijpen en open staan voor een werkbare samenwerking.’

Mazars onderscheidt zich van groot en klein

Met dit soort adviezen wil Mazars zich onderscheiden. Onderscheiden van de hele grote en dure concurrenten als PWC en KPMG, waar – weet Hurenkamp – kleinere klanten met hun kleine problemen niet passen in de bedrijfsbureaucratie. En van de honderden kleine accountants, die slechts uitvoeren en geen kennis en ervaring hebben om advies te geven.

‘Ik ben een generalist’, zegt hij. ‘Ik ken de problemen die ondernemers ervaren als ze naar Thailand komen. Ik ken de valkuilen. Ik ken de knelpunten op gebied van taks en wettelijke regelingen. Dat geldt ook voor mijn 6 partners.’

‘Samen leveren we niet alleen feiten aan, maar geven we ook een afgewogen en als het moet ook gedurfd advies. Dat doen we op basis van onze expertise en ervaring. En dat is onze toegevoegde waarde.’

Steeds meer Thaise klanten voor Mazars

De werkwijze van Mazars Thailand spreekt aan. Hurenkamp begon vooral met Nederlandse klanten. Dat aantal groeit, maar maakt nu nog maar een 20ste uit van het totaal aantal bedrijven en ondernemers.

Ook Thaise bedrijven kloppen steeds vaker op de deur van Mazars. Zeker nu Hurenkamp recent vergunning heeft gekregen van de Thaise overheid om ook als account te werken voor bedrijven genoteerd aan de Thaise beurs.

‘Op die toestemming ben ik echt heel trots op. We zijn twee jaar lang van onder tot boven doorgelicht voordat we die kregen. Dat is een geweldige kwaliteitsstempel.’

Internationaal karakter Mazars spreekt aan

Het internationale karakter van Mazars zal niet alleen Nederlandse, maar ook Thaise bedrijven aanspreken. De vestigingen in elk land weten elkaar snel op partnerniveau te vinden om zo klanten optimaal te informeren over grensoverschrijdend zakendoen.

Ook Hurenkamp zelf reist als adviseur steeds vaker op en neer naar landen in de regio. Hij is actief betrokken bij de ontwikkeling van Mazars in Japan, Zuid-Korea, Vietnam, Indonesië, Maleisië en Myanmar.

‘Thai zijn lief en respectvol’

Maar Thailand blijft ‘zijn’ land. Hij houdt van de Thai. Diepgaande gesprekken gaan ze jammer genoeg graag uit de weg. Maar hij vindt ze lief en respectvol.

Hij geniet van de dynamiek van Bangkok, die direct beneden buiten zijn kantoor begint waar snelbus- en skytrainstation samen komen. Tussen de middag pakt hij daar met plezier het openbaar vervoer om ergens in de stad lekker te lunchen.

Omhoog kijken doet hij niet. Je ziet hier alleen beton. En ’s avonds door al het licht en luchtvervuiling geen sterren. Alleen al om die te zien, reist hij regelmatig af naar zijn suikerrietvelden buiten de stad.

Ja, hij is een gelukkig mens.

Hierna klanten aan het woord over Rob Hurenkamp en Mazars.

Maar eerst onze 12 vragen en Rob’s 12 antwoorden in…  

Nog even dit:

#1 Thailand is… ‘Uitdagend’.

#2 Mooiste plekje? ‘Ons huis upcountry in Nong Bua Lamphu’.

#3 Lekker eten? ‘Mijn grootste hobby’.

#4 Thaise partner? ‘Al 16 jaar gelukkig met Pensri en ik verwacht dat het nooit gaat vervelen’.

#5 Beslist eens zien? ‘Whale shark’.

#6 Oppassen voor? ‘Slechte adviezen’.

#7 Massage? ‘Pijnlijk’.

#8 Nooit vergeten? ‘Checken of je in hotelkamer niets bent vergeten’.

#9 Vakantie? ‘Verdeeld tussen bezoek aan familie en vrienden in Nederland, onze farm in Nong Bua Lamphu en als ik geluk heb een weekje duiken op Koh Tao’.

#10 Thai zijn? ‘Over het algemeen lief en respectvol’.

#11 Beste advies? ‘Bezint eer ge begint’.

#12 Goed boeren in Thailand? ‘Zaken doen in Thailand gaat met vallen en opstaan en als je de kracht het om tegenslagen te boven te komen, is het hier goed ‘boeren’.

‘Advies in je moerstaal, wel zo prettig’

Altijd bereikbaar. Verstand van zaken. Succesvol ondernemer. Nederlandse ondernemers in Thailand lopen weg met Rob Hurenkamp. Waarom?

Ondernemen in Thailand is niet gemakkelijk. Veel vage regels, taalbarrières en – in veel gevallen – corruptie zorgen voor grijze haren. Hoe prettig is het dan als je advies krijgt in het Nederlands?

Hurenkamp staat veel Nederlandse ondernemers bij in Thailand. Op verschillende vlakken.

Zo ook André van der Marck van HG Travel, dat actief is in de reisbranche in onder meer Thailand.

‘Rob kende ik vooral privé. Toen ik in februari mijn eigen bedrijf wilde opzetten, werd het contact ook zakelijk. Wat mij meteen opviel is dat hij alle tijd voor je neemt. Ondanks het feit dat hij een grote zaak heeft, doet hij wat dat betreft alsof hij een klein winkeltje runt.’

Urenlang zaten ze samen. ‘Hij gaf mij een goede prijs om het hele bedrijf te starten – van A tot Z’, aldus Van der Marck.

‘Waar moet je op letten bij het opzetten van een bedrijf? Wat is belangrijk om te regelen? Rob is altijd bereikbaar om een vraag te beantwoorden. Bovendien is het wel zo prettig om in het Nederlands dit soort zaken te bespreken.’

Humor noodzakelijk in Thailand

Ook Joost Koedooder maakte gebruik van de diensten van Hurenkamp namens Plymovent – een bedrijf dat oplossingen levert voor schone lucht op de werkvloer.

‘Voor twee van mijn bedrijven verzorgde Rob de audit over het financiële jaar. Ik ben daar heel erg tevreden over. Ook hielp hij mij bij de overdracht van aandelen – best een moeilijke operatie – van Siam Ventilation naar Plymovent.’

Volgens Koedooder lopen contacten in Thailand met de overheid en belastingdienst totaal anders dan in Nederland. ‘Rob geeft hier een goede uitleg over, omdat hij bekend is in beide werelden. Daarnaast is hij rustig, degelijk en bezit hij humor, wat soms erg noodzakelijk is hier in Thailand.’

Meer ontzag dan lokale advocaat

Marcel Canters van Lasermed is eveneens te spreken over de services van Hurenkamp. ‘Mijn bedrijf groeit aardig door. Ik had contracten nodig die zowel aan het Duitse (internationale) recht als het Thaise recht voldeden. Rob en zijn team hebben me daar uitstekend bij geholpen.’

Ook op juridisch vlak schakelde Canters Mazars in.

‘We hebben al een tijd een geschil met een klant in de stad Hat Yai in het zuiden van Thailand. Lokale advocaten wilden hun vingers niet aan deze zaak branden, aangezien deze klant wat dan heet over de nodige connecties beschikt. Door Mazars in te zetten in plaats van een lokale advocaat, gaven wij de impressie niet onder de indruk te zijn hiervan’, benadrukt Canters.

Een echte netwerker

Bert Cesar werkte vanuit zijn functie als directeur van de Netherlands Thai Chamber of Commerce (NTCC) nauw samen met Hurenkamp.

‘Ik ken Rob nu meer dan 12 jaar en bewonder hem. Hij is succesvol en een zeer gedegen professional. Toch zit hij het liefst op z’n tractor (zie foto boven) tussen het suikerriet in Nong Bua Lamphu. Mooi om te zien, die Hollandse nuchterheid.’

Cesar vindt het geweldig om te zien hoe Hurenkamp zich heeft ontwikkeld tot entrepreneur/directeur.

‘Het woord entrepreneur is erg belangrijk. Vanaf het moment dat Rob er alleen voorstond bij Mazars Thailand, was er geen andere optie. Hij tilde het bedrijf naar het gerenommeerde niveau van Mazars International.

Tegenwoordig zit Cesar in het bestuur van de NTCC en ontmoet hem nog regelmatig tijdens vergaderingen en evenementen.

‘Rob weet heel goed hoe je het maximale uit het netwerk van de kamers van koophandel haalt. Eerst veel geven, daarna heb je er zakelijk profijt van. Hij heeft een mooie reputatie opgebouwd voor zichzelf en voor z’n bedrijf. Rob Hurenkamp is Mazars en Mazars is Rob Hurenkamp.’

MKB Thailand

Hoewel Hurenkamp bestuurslid is van de NTCC, draagt hij ook ondernemersclub MKB Thailand een warm hart toe. Oprichter en voorzitter Martien Vlemmix is enthousiast.

‘Vanaf het begin hielp Rob mij bij het opzetten van MKB Thailand en is met Mazars ook sponsor van onze ondernemersclub. Hij is ons zeker goedgezind.’

Vlemmix importeert Mascotte producten en werkt vanuit die hoedanigheid al lange tijd samen met Hurenkamp.

‘Vanaf de start van de import – inmiddels 9 jaar geleden – adviseert hij ons. Te pas en te onpas viel ik hem tijdens het opstarten lastig met vragen over zaken in Thailand. Dat doe ik overigens nog steeds.’

Vlemmix twijfelde over wat de beste werkwijze voor Mascotte in Thailand was. ‘Een eigen vestiging in Thailand, zodat wij als werknemer optreden. Of de situatie laten zoals het is en ons bedrijf als importeur aanhouden.’

De Mascotte-man schakelde Mazars Thailand in. ‘We ontvingen een 22 pagina’s tellend rapport met daarin voor- en nadelen voor beide mogelijkheden. Op basis daarvan besloot het bedrijf in Nederland niet nog zelf een vestiging te openen. Het rapport was vanzelfsprekend niet gratis, maar wel van onschatbare waarde voor ons.

Kwaliteit kost wat

De meeste Nederlandse ondernemers die we spreken voor dit artikel, zijn het erover eens dat de services van Mazars voor kleine ondernemers prijzig zijn.

Marcel Canters: ‘Als je met je bedrijf in Thailand uitsluitend lokaal bezig bent, dan lijkt me het gebruik van een relatief duur kantoor wat hoog gegrepen.’

Dat vindt André van der Marck ook. ‘Voor kleine start-ups is Mazars wellicht te duur. Maar uiteindelijk betaal je wel voor kwaliteit.’

‘Wel overwogen, maar te duur’

Iemand die (nog) geen zaken met Hurenkamp en dus Mazars deed, is André Breuer van Recreational Bangkok Biking. ‘Als kleine fietstochtondernemer overwoog ik dit wel en ik wil het ook best, maar het past simpelweg niet in binnen mijn budget.’

Breuer leerde Hurenkamp zo’n 16 jaar geleden kennen. ‘In al die jaren bleef Rob gewoon Rob. Geen spat veranderd dus. Hij is eerlijk, integer, open, luistert, adviseert en staat altijd voor me klaar. Een echte vriend!’

Mazars Thailand: http://www.mazars.co.th/

© 2018 Goede Zaken in Thailand. Alle rechten voorbehouden.